De narcist en de kunst van het overtuigen

In het hart van elke narcist, achter hun uitgebreide valse zelf dat bijna iedereen kan misleiden, schuilt een tijdloze methodologie. De ‘drie pijlers van overtuiging’, meer dan tweeduizend jaar geleden bedacht door Aristoteles, zijn een universele blauwdruk voor beïnvloeding gebleven en kunnen als volgt worden samengevat:

Ethos (beroep op geloofwaardigheid)

Ethos hebben betekent competentie, goddelijkheid en autoriteit uitstralen. Hoe iemand zich kleedt, zijn lichaamstaal, zijn expressie en zijn vermogen om succes en status te tonen, komen allemaal samen in ethos.

Denk aan Adolf Hitler. Hij paste zijn uiterlijk en lichaamstaal aan om indruk te maken en liet zien dat hij super gedisciplineerd was in het bijhouden van zijn imago. Hij maakte bijna nooit fouten in het openbaar, had altijd een perfecte houding en controle over zijn lichaam. De illusie van grootsheid moest helemaal kloppen. Hitler gebruikte ook zijn oorlogsverleden om te laten zien hoe dapper en loyaal hij was aan zijn land.

Kim Kardashian is een ander voorbeeld. Ze heeft zich volledig toegewijd aan haar imago, haar lichaam chirurgisch laten modelleren en haar bewegingen, houding en gedrag geperfectioneerd om de illusie van goddelijkheid en perfectie te creëren.

Ethos is krachtig. Het overtuigt zonder eisen te stellen. In de onervaren geest vereist de aanwezigheid van een persoon met duidelijke kracht, schoonheid of competentie onderwerping.

Hoewel de gemiddelde narcist misschien niet zo toegewijd is als Hitler of Kim Kardashian, zullen ze toch een soort strategie ontwikkelen. Ze passen hun lichaamstaal, gezichtsuitdrukkingen en kleding aan om meer status te lijken hebben dan ze in werkelijkheid hebben. Narcisten zullen ook pronken met hun prestaties en deze overdrijven, in de hoop hun publiek te overtuigen van hun hoge waarde.

Pathos (beroep op emotie)

Uiterlijk en reputatie zijn de manieren waarop narcisten hun doelpersonen ontvankelijk maken voor beïnvloeding. Om echter een echte verandering teweeg te brengen, moeten narcisten anderen betrekken door een beroep te doen op hun emoties. Narcisten doen soms subtiele en soms schokkende beweringen en beschuldigingen in de hoop mensen uit hun evenwicht te brengen. Ze maken ook generaliserende uitspraken om mensen te polariseren.

De woorden van de narcist kunnen de doelpersoon angst inboezemen of hem of haar met spot tot schaamte brengen. De narcist kan een beroep doen op iemands gevoel van trots door zijn of haar waarde in twijfel te trekken en hem of haar te dwingen zichzelf te rehabiliteren. De narcist kan de liefde van de doelpersoon winnen met charme, of hem of haar boos maken om een verontwaardigde reactie uit te lokken. In alle gevallen is het doel om de doelpersoon uit zijn of haar evenwicht te brengen en hem of haar te dwingen zich aan de agenda van de narcist te conformeren. Onze neiging om vanuit onze emoties te handelen maakt ons allemaal kwetsbaar voor het pathos van de narcist.

Logos (beroep op logica)

Het einddoel van de narcist is toegang te krijgen tot de geest van zijn doelpersoon. Hoewel het ontwapenen van een persoon en het destabiliseren van zijn emotionele evenwicht krachtige middelen zijn, moet de narcist de kern van iemands overtuigingen raken om effectieve controle te kunnen uitoefenen.

Door de realiteit van een persoon voortdurend in twijfel te trekken en uit te dagen, kan de narcist de manier waarop anderen de wereld en zichzelf zien veranderen. Een narcist kan bijvoorbeeld zeggen: ‘Je vrienden geven niets om je’ of ‘Dat is niet wat een goede vriend doet’. Afhankelijk van de situatie zorgt zo’n uitspraak er op zijn minst voor dat je aan je vriendschappen gaat twijfelen, wat er uiteindelijk toe kan leiden dat je afstand van hen neemt. Op deze manier slaat de narcist een weg in om je te isoleren van de mensen om wie je geeft.

De narcist valt de geest van zijn doelpersoon meedogenloos aan met een spervuur van subjectieve uitspraken en vragen die erop gericht zijn de kernopvattingen van zijn doelpersoon te herprogrammeren.

Voor een maximaal effect gebruikt de narcist alle drie de pijlers tegelijk. Hij cultiveert zijn imago terwijl hij degenen die hem bedreigen in diskrediet brengt en belachelijk maakt (ethos), terwijl hij de realiteit van zijn doelpersoon in twijfel trekt en aanvalt met emoties opwekkende uitspraken (pathos) en overtuigende maar subjectieve argumenten en uitspraken (logos).

Met ethos, pathos en logos kan de narcist degenen die zijn macht bedreigen neutraliseren, zijn doelwit ontwapenen, het doelwit in zijn realiteit trekken en het vervolgens manipuleren tot onderwerping. Bij onervaren mensen is deze psychologische aanval ongelooflijk effectief.